लेडी लेजरस

  • Get News Alerts

विश्व-कविता
tata

मैले फेरि यो गरिसिध्याएकी छु।

हरेक दश वर्षमा एकपल्ट

यस्तो गर्ने गरेकी छु मैले।

एक किसिमको डुलुवा जादू,

मेरो छाला

नाजी बत्तीको छाया जत्तिकै चम्किलो।

 

मेरो दाहिने गोडो

एउटा पेपरवेट।

मेरो अनुहार भविष्यविहीन

मिहिन यहुदी मलमल कपडा।

 

नेप्किन उधार,

ए मेरो बैरी।

के मैले डर लगाएँ?

 

नाक, आँखाका खोपिल्टा, दाँतका पूरै सेट

बैराग लाग्दो श्वास

एक दिनमै विलिन हुनेछ।

 

चाँडै, छिट्टै नै

चिहानले खाएको मासु

हुनेछु म।

म एउटी भर्भराउँदी नारी,

तीस वर्षकी मात्र भएकी छु,

र बिरालाको जस्तो नौपल्ट मर्नु छ मैले,

यो तेस्रोपल्ट हो।

 

दशकै पिच्छे मरिरहनु

कस्तो दिक्क लाग्दो।

 

कत्ति बिध्न अनगिन्ति तन्तुहरू!

 

तँछाडमछाड गर्दै आउनेछ

बदम चबाउने भीड

तिनले मेरा हातगोडा खोलेको हेर्नलाई।

उल्याउनेछ घेरा लागेर।

 

ए, महिला तथा सज्जनवृन्द!

यी मेरा हात हुन्‌,

मेरा घुँडा हुन्,

छाला र हाड मात्र हुनसक्छु म।

 

तै पनि, म त्यही हुँ,

दुरुस्त उही नारी।

 

पहिलोपल्ट

म दश वर्षकी हुँदा भएथ्यो यस्तो।

तर त्यो एउटा दुर्घटना थियो।

दोस्रोपल्ट

यसलाई सिध्याएर

कहिल्यै नफर्किने विचार थियो मेरो।

 

बन्द थिएँ म

समुद्री सिपी जसरी।

 

तिनीहरूले बोलाएको बोलायै गरेर

टाँसिएको मोती जसरी झिक्नु परेको थियो

हतभागी जीवनलाई

मबाट।

       

मर्नु

एउटा कला हो, अरू कलाहरू जस्तै,

म यो विशिष्टरूपले कुशलताका साथ प्रस्तुत गर्नेछु।

 

वीभत्स लाग्ने गरी

गर्नेछु म यो,

साँच्चैको झैँ अनुभूत हुने गरी गर्नेछु।

बोलाइएकै थियो मलाई भन्ने ठान्नेछौ तिमीले।

 

यो एउटा बन्द कोठामा गर्नु निकै सहज हुन्छ।

यो गरिसकेर त्यहीँ रहिरहनु निकै सजिलो हुन्छ।

नाटकीय आनन्दको हुन्छ यो।

 

छ्याङ्ङ उघ्रेको दिनमा पुनरागमन

उही ठाउँमा, उही अनुहार, उही सुगन्ध।

आश्चार्यले निस्किएका आवाजहरू-

'एउटा जादू!'

मेरो ढोका ढक्ढक्याउँछ।

एउटा संवेग प्रवाहरत छ त्यहाँ।

 

मेरा चोटहरू हेर्नका लागि,

मेरो मुटु सुन्नका लागि त्यहाँ एउटा संवेग छ –

यो सहजै सम्पन्न हुनेछ।

 

र त्यहाँ एउटा प्रहार छ, निकै ठूलो प्रहार

एउटा शब्द वा एउटा स्पर्शका लागि

अथवा एक छिर्को रगतका लागि,

वा मेरो केश वा मेरो कपडाको एक टुक्राका लागि।

 

हजुर, हजुर डाग्डर साहेब!

हजुर, दुश्मन साहेब!

 

म तिम्रो किताब हुँ,

म तिम्रो सम्पत्ति हुँ,

विशुद्ध अकबरी सुनको वालक।

 

जो पग्लिएर एउटा चिच्याहट हुन्छ।

म फनक्क फर्किन्छु र जल्दछु

तिम्रो अजङ्गको चासोलाई मैले कम आँके भन्ने नठान।

खरानी, खरानी...

जति खोतले पनि

जति चलाए पनि

मासु, हड्डी, केही छैन त्यहाँ...

एक डल्लो साबुन,

बिहेको एउटा औँठी,

सुन राख्ने बट्टा।

 

हे ईश्वर, हे राहू

सावधान!

सावधान!

 

खरानीबाट निस्कनेछु

राताराता केश फिँजार्दै।

र हावा खाएजसरी

खानेछु म मान्छेहरूलाई।

 

सिल्भिया प्लाथको जन्म २७ अक्टोबर सन्‌ १९३२ मा संयुक्त राज्य अमेरिकाको बोस्टनमा भएको थियो। उनले सानै उमेरदेखि कविता लेख्न थालिन्‌। उनी एघार वर्षकी छँदादेखि विभिन्न क्षेत्रिय पत्रिकाहरूमा उनका कविताहरू प्रकाशित हुन थाले। उनको पहिलो राष्ट्रियस्तरको प्रकाशन १९५० मा क्रिश्चियन मोनिटरमा भएको थियो।

सिल्भियाले सन्‌ १९५० मा स्मिथ कलेजबाट म्याट्रिक गरिन्‌। गहिरो अवसाद र आत्महत्याका अनेकौँ कोशिसका बीचैबीच उनले सन्‌ १९५५ मा स्नातकको अध्ययन पूरा गरिन्‌। स्नातक पूरा गरेपछि फुलब्राइट स्कलरसिपमा पढ्नको लागि उनी इङ्लेन्डको केम्ब्रिज विश्वविद्यालय पुगिन्‌।

सिल्भियाको पहिलो कवितासङ्ग्रह 'कोलोसस'’(महामूर्ती) सन्‌ १९६० मा इङ्ल्यान्डमा र त्यसको दुई वर्षपछि अमेरिकामा प्रकाशित भयो। उनी फेरि इङ्ल्यान्ड फर्किन्‌ र सन्‌ १९६० र १९६२ मा दुई वटा सन्तानलाई जन्म दिइन्‌। सन्‌ १९६२ मा प्लाथले 'भिक्टोरिया लुकास' उपनामले 'द बेल जार' शीर्षकको आत्मकथात्मक पुस्तक प्रकाशित गराइन्।

सन्‌ १९५६ मा सिल्भियाको भेट अङ्ग्रेज कवि टेड ह्यूजसँग भयो, र सोही वर्ष उनीहरू आपसी विवाहबन्धनमा बाँधिए। टेडको अर्की महिला आसिया वेव्हिलसँग प्रेम सम्बन्ध चलिरहेको सिल्भियाले सन्‌ १९६२ मा थाह पाएपछि उनीहरू अलग्गिए, तर कानूनीरूपमा सम्बन्धविच्छेद भने गरेनन्‌।

प्लाथले ११ फेब्रुवरी सन्‌ १९६३ मा आफू बस्ने घरको तल्ला तलामा बस्नेलाई डाक्टर बोलाउने अनुरोध गरेर सानो चिरकटो पठाइन्‌ र यसैबेला आत्महत्या गरिन्‌।

सिल्भिया प्लाथको जीवनकालमा 'कोलोसस'’मात्र प्रकाशित भएको भए पनि उनी एक महान कविका रूपमा चिनिइसकेकी थिइन्‌। उनको मृत्युपश्चात्‌ ह्यूजले उनका कविताका तीनवटा सङ्ग्रह प्रकाशित गराए, जसमध्ये'द सेलेक्टेड पोयम्स' (प्रतिनिधि कविताहरू) ले सन्‌ १९८२ को पुलिट्जर पुरस्कार प्राप्त गर्‍यो।

hundai

प्रतिकृया दिनुहोस

बिज्ञापन

mahindra

विचार

hundai

किनमेल

vianet

ग्लोबल

कला

अंग्रेजी संस्करणबाट

ब्लग

  • चक्मकाउँदै गरेको जैदी चक्मकाउँदै गरेको जैदी

    संसारले नयाँनयाँ आकार लिइरहेको बेला हाम्रा गाउँघरहरु किन अझँ पछि छन्, किन पछि पारिए? हाम्रा नेताहरुमा किन देश विकास गनुपर्छ भन्ने सोच पलाएन? आदि–आदि कुराले मलाई गाउँ पुग्दा पिरोल्छ। यस्ता अनेकन जिज्ञासा मलाई गाउँघरहरु डुल्दा हुन्छ। हाम्रा गाउँघरहरुलाई हामी बिर्सियौं भने, हामी कहिल्यै अगाडि बढ्न सक्दैनौँ। कारण, हामी सबैको अस्तित्व गाउँसँग जोडिएको छ भन्ने लाग्छ।

    आरके अदिप्त गिरी

  • सिजेएमसी यात्राको चुनौतीपूर्ण १६ वर्ष सिजेएमसी यात्राको चुनौतीपूर्ण १६ वर्ष

    नेपालमै पहिलो पटक पत्रकारिता तथा आमसञ्चार विषयमा स्नातकोत्तर तह सञ्चालन गरी विद्यमान् पत्रकारिता शिक्षामा आमुल परिवर्तन गर्ने उद्धेश्यल २०५७ सालमा कलेज अफ जर्नालिजम् एण्ड मास कम्युनिकेसन (सिजेएमसी) स्थापना भएको हो। त्रिभुवन विश्वविद्यालयले २२ वर्षदेखि पत्रकारिता विषयमा स्नातक तह सञ्चालन गरिरहेको तर स्नातकोत्तर तह सुरु गर्न नसकेको अवस्थामा सिजेएमसीले काठमाडौंको धापासीबाट तीन कोठा भाडामा लिएर सुरु गर्नु आफैंमा चुनौतीपूर्ण थियो। २०५८ साल पुष २७ गते वरिष्ठ पत्रकार भारतदत्त कोइराला, प्राध्यापक र सिजेएमसीका विद्यार्थीबाट सामूहिकरूपमा कलेजको उद्धघाटन भएको थियो।

    डा. मञ्जुश्री मिश्र

  • कार्यसम्पादन ठूलो कि जागिर? कार्यसम्पादन ठूलो कि जागिर?

    ओली सरकार छँदै ज्ञवाली नेतृत्वको प्राधिकरणले कर्मचारी तान्न, धान्न र काम लगाउन नसक्ने पुष्टि भइसकेको थियो। कुनै पनि सार्वजनिक पदमा नियुक्ति गर्दा पार्टीप्रतिको वफादारीलाई केन्द्रमा राख्ने नगरेको भए ओलीले पहिले त ज्ञवालीभन्दा धेरै योग्य मानिसलाई प्राधिकरणमा ल्याउने थिए। भुलवश त्यस्तो मानिस नियुक्त भएको भए कार्य सम्पादन हेरेपछि फेरेर अर्को मानिस राख्ने थिए। 

    जीवन क्षत्री

साहित्यपाटी

  • शालिकहरुको उपत्यका शालिकहरुको उपत्यका

    गुँरासका रिफ्लेटहरु परेको मेरा आँखालाई
    सहरको श्मशानतिर डोहो¥याउँदा,
    आँखिभौंलाई घरको ढोकामा झुन्ड्याएर
    काँपेको अँगालाले मलाई बेस्सरी
    कसेकी थिइन् आमैले–
    शालिकहरुको उपत्यका किचकन्याहरुको हो भनेर,
    तर, मैले मानेन।

    दीलिप कुँवर

  • माछो माछो भ्यागुतो माछो माछो भ्यागुतो

    ‘उसको अर्थात् यो मुसहरी टोलको अर्थात् उनीहरु जस्ता श्रमजीवीहरुको समस्या कसले हेर्छ त?’ घुरको धुवाँले पिरो हुँदै गएको आँखा मिच्दै ऊ फेरी पनि घोरियो–‘रोजी– रोटीको समस्या कसले टार्न सक्छ? नन्दन रायले वा माधोबाबुले वा शर्माजीले वा अरु? ’अहँ। फलाना थोक गर्छु, तिलाना थोक गर्छु भन्नेहरु नजितुञ्जेल मात्रै डिङ हाक्ने हुन्, जितिसकेपछि त उल्टो लोप्पा ख्वाँउछन्। माछो, माछो भ्यागुतो!

    इस्माली

  • दुध चिया दुध चिया

    कसैको  अलिकति गाली र नमिठो  वचन सहने क्षमता नभएको मलाई उसले सिधै मुर्ख भनिदिई। परिचय नै भएको छैन सिधै इडियट भन्छ, कस्ती केटी हो? सोचेर तलदेखि माथिसम्म उसलाई हेरें। सर्ट, पाइन्ट र कोट लगाएकी ऊ निकै भद्र देखिन्थी। 

    भानुभक्त

पाठक विचार

  • विकासको नाम जपी, माछो-माछो भ्यागुता बनाए

    हेर हाम्रा नेताले, आफैंलाई भुइ-फुट्टा बनाए। बिखन्डनको बाटो रोजी, न यता न उता बनाए ।   अनेकौ वाद तन्त्र भनी सधै जनता झुक्याइरहे, विकासको नाम जपी, ...

    डा. रबिन खड्का

  • हामी मधेसीबाट कहिले नेपाली हुने?

    lsquo;ल् उठनुस तपाईहरु, आ–आफनो झोलाहरु चेकजाच गराउनुहोस्’, यसरी जोडले आएको एक्कासी आवाजले म झस्केर उठेँ। उठेर देख्दा भर्खर हेटौडा, मकवानप...

    सुशीलकुमार साह

लोकप्रिय

सिफारिस

सूचनापाटी

छापाबाट