लेडी लेजरस

  • Get News Alerts

united
विश्व-कविता
tata

मैले फेरि यो गरिसिध्याएकी छु।

हरेक दश वर्षमा एकपल्ट

यस्तो गर्ने गरेकी छु मैले।

एक किसिमको डुलुवा जादू,

मेरो छाला

नाजी बत्तीको छाया जत्तिकै चम्किलो।

 

मेरो दाहिने गोडो

एउटा पेपरवेट।

मेरो अनुहार भविष्यविहीन

मिहिन यहुदी मलमल कपडा।

 

नेप्किन उधार,

ए मेरो बैरी।

के मैले डर लगाएँ?

 

नाक, आँखाका खोपिल्टा, दाँतका पूरै सेट

बैराग लाग्दो श्वास

एक दिनमै विलिन हुनेछ।

 

चाँडै, छिट्टै नै

चिहानले खाएको मासु

हुनेछु म।

म एउटी भर्भराउँदी नारी,

तीस वर्षकी मात्र भएकी छु,

र बिरालाको जस्तो नौपल्ट मर्नु छ मैले,

यो तेस्रोपल्ट हो।

 

दशकै पिच्छे मरिरहनु

कस्तो दिक्क लाग्दो।

 

कत्ति बिध्न अनगिन्ति तन्तुहरू!

 

तँछाडमछाड गर्दै आउनेछ

बदम चबाउने भीड

तिनले मेरा हातगोडा खोलेको हेर्नलाई।

उल्याउनेछ घेरा लागेर।

 

ए, महिला तथा सज्जनवृन्द!

यी मेरा हात हुन्‌,

मेरा घुँडा हुन्,

छाला र हाड मात्र हुनसक्छु म।

 

तै पनि, म त्यही हुँ,

दुरुस्त उही नारी।

 

पहिलोपल्ट

म दश वर्षकी हुँदा भएथ्यो यस्तो।

तर त्यो एउटा दुर्घटना थियो।

दोस्रोपल्ट

यसलाई सिध्याएर

कहिल्यै नफर्किने विचार थियो मेरो।

 

बन्द थिएँ म

समुद्री सिपी जसरी।

 

तिनीहरूले बोलाएको बोलायै गरेर

टाँसिएको मोती जसरी झिक्नु परेको थियो

हतभागी जीवनलाई

मबाट।

       

मर्नु

एउटा कला हो, अरू कलाहरू जस्तै,

म यो विशिष्टरूपले कुशलताका साथ प्रस्तुत गर्नेछु।

 

वीभत्स लाग्ने गरी

गर्नेछु म यो,

साँच्चैको झैँ अनुभूत हुने गरी गर्नेछु।

बोलाइएकै थियो मलाई भन्ने ठान्नेछौ तिमीले।

 

यो एउटा बन्द कोठामा गर्नु निकै सहज हुन्छ।

यो गरिसकेर त्यहीँ रहिरहनु निकै सजिलो हुन्छ।

नाटकीय आनन्दको हुन्छ यो।

 

छ्याङ्ङ उघ्रेको दिनमा पुनरागमन

उही ठाउँमा, उही अनुहार, उही सुगन्ध।

आश्चार्यले निस्किएका आवाजहरू-

'एउटा जादू!'

मेरो ढोका ढक्ढक्याउँछ।

एउटा संवेग प्रवाहरत छ त्यहाँ।

 

मेरा चोटहरू हेर्नका लागि,

मेरो मुटु सुन्नका लागि त्यहाँ एउटा संवेग छ –

यो सहजै सम्पन्न हुनेछ।

 

र त्यहाँ एउटा प्रहार छ, निकै ठूलो प्रहार

एउटा शब्द वा एउटा स्पर्शका लागि

अथवा एक छिर्को रगतका लागि,

वा मेरो केश वा मेरो कपडाको एक टुक्राका लागि।

 

हजुर, हजुर डाग्डर साहेब!

हजुर, दुश्मन साहेब!

 

म तिम्रो किताब हुँ,

म तिम्रो सम्पत्ति हुँ,

विशुद्ध अकबरी सुनको वालक।

 

जो पग्लिएर एउटा चिच्याहट हुन्छ।

म फनक्क फर्किन्छु र जल्दछु

तिम्रो अजङ्गको चासोलाई मैले कम आँके भन्ने नठान।

खरानी, खरानी...

जति खोतले पनि

जति चलाए पनि

मासु, हड्डी, केही छैन त्यहाँ...

एक डल्लो साबुन,

बिहेको एउटा औँठी,

सुन राख्ने बट्टा।

 

हे ईश्वर, हे राहू

सावधान!

सावधान!

 

खरानीबाट निस्कनेछु

राताराता केश फिँजार्दै।

र हावा खाएजसरी

खानेछु म मान्छेहरूलाई।

 

सिल्भिया प्लाथको जन्म २७ अक्टोबर सन्‌ १९३२ मा संयुक्त राज्य अमेरिकाको बोस्टनमा भएको थियो। उनले सानै उमेरदेखि कविता लेख्न थालिन्‌। उनी एघार वर्षकी छँदादेखि विभिन्न क्षेत्रिय पत्रिकाहरूमा उनका कविताहरू प्रकाशित हुन थाले। उनको पहिलो राष्ट्रियस्तरको प्रकाशन १९५० मा क्रिश्चियन मोनिटरमा भएको थियो।

सिल्भियाले सन्‌ १९५० मा स्मिथ कलेजबाट म्याट्रिक गरिन्‌। गहिरो अवसाद र आत्महत्याका अनेकौँ कोशिसका बीचैबीच उनले सन्‌ १९५५ मा स्नातकको अध्ययन पूरा गरिन्‌। स्नातक पूरा गरेपछि फुलब्राइट स्कलरसिपमा पढ्नको लागि उनी इङ्लेन्डको केम्ब्रिज विश्वविद्यालय पुगिन्‌।

सिल्भियाको पहिलो कवितासङ्ग्रह 'कोलोसस'’(महामूर्ती) सन्‌ १९६० मा इङ्ल्यान्डमा र त्यसको दुई वर्षपछि अमेरिकामा प्रकाशित भयो। उनी फेरि इङ्ल्यान्ड फर्किन्‌ र सन्‌ १९६० र १९६२ मा दुई वटा सन्तानलाई जन्म दिइन्‌। सन्‌ १९६२ मा प्लाथले 'भिक्टोरिया लुकास' उपनामले 'द बेल जार' शीर्षकको आत्मकथात्मक पुस्तक प्रकाशित गराइन्।

सन्‌ १९५६ मा सिल्भियाको भेट अङ्ग्रेज कवि टेड ह्यूजसँग भयो, र सोही वर्ष उनीहरू आपसी विवाहबन्धनमा बाँधिए। टेडको अर्की महिला आसिया वेव्हिलसँग प्रेम सम्बन्ध चलिरहेको सिल्भियाले सन्‌ १९६२ मा थाह पाएपछि उनीहरू अलग्गिए, तर कानूनीरूपमा सम्बन्धविच्छेद भने गरेनन्‌।

प्लाथले ११ फेब्रुवरी सन्‌ १९६३ मा आफू बस्ने घरको तल्ला तलामा बस्नेलाई डाक्टर बोलाउने अनुरोध गरेर सानो चिरकटो पठाइन्‌ र यसैबेला आत्महत्या गरिन्‌।

सिल्भिया प्लाथको जीवनकालमा 'कोलोसस'’मात्र प्रकाशित भएको भए पनि उनी एक महान कविका रूपमा चिनिइसकेकी थिइन्‌। उनको मृत्युपश्चात्‌ ह्यूजले उनका कविताका तीनवटा सङ्ग्रह प्रकाशित गराए, जसमध्ये'द सेलेक्टेड पोयम्स' (प्रतिनिधि कविताहरू) ले सन्‌ १९८२ को पुलिट्जर पुरस्कार प्राप्त गर्‍यो।

Hundai
nic asia

प्रतिकृया दिनुहोस

बिज्ञापन

mahindra

विचार

किनमेल

vianet

ग्लोबल

कला

अंग्रेजी संस्करणबाट

ब्लग

  • मंगली मंगली

    मंगली स्कुल किन नआएको भनेर म उसको भाइ सुजितलाई सोधिराख्थेँ। हिजो उसको भाइले मलाई भनेको थियो, “सर मंगली त अबदेखि स्कूल नआउने रे, सबैले सम्झाउँदा नि स्कुल जान्न भन्छे, अब तपाईं आफैं गएर बोलाउनु। ऊ त स्कुल कहिले नि नआउने भन्छे।" 

    - मनोज पाण्डे

  • ताल्चा तोडेर एयरपोर्टमा गहना चोरिएपछि… ताल्चा तोडेर एयरपोर्टमा गहना चोरिएपछि…

    ‘नेपालको एयरपोर्ट भित्र चोरै चोर छन्,’ हिजोआज यस्तो भनाइ सबैले ब्यक्त गर्छन्, मेरो परिवार मात्र के कम होस्? सबैभन्दा ठूलो गल्ती त भाइ कै थियो। उसले सुनका गहना लगेजमा राखेको थियो। 

     

    गिरीश गिरी

  • विवाहपछि पुरुषचाहिँ बदलिनु पर्दैन? विवाहपछि पुरुषचाहिँ बदलिनु पर्दैन?

    नारीले समाज र परिवेशलाई हेरेर आफूलाई परिवर्तन गर्न सक्छे, श्रीमानको घरको सबै जिम्मेवारी लिनसक्छे भने एउटा पुरुषले विवाहपछि आफूलाई परिवर्तन किन गर्न सक्दैन? के श्रीमती घर सम्हाल्नका लागि मात्र हो त? जब नारीलाई अधिकार दिने कुरा आउँछ, त्यसबेला पछि हट्ने अनि घर सम्हाल्नचाहिँ फेरि नारी नै चाहिने?

    लक्ष्मी खनाल

साहित्यपाटी

  • दुःख बिर्साउन विदेशिएकी श्रीमती दुःख बिर्साउन विदेशिएकी श्रीमती

    ऊ बेला मुनाले आफ्ना मदनको बाटो छेक्न सकेकी थिइनन्। अहिले मदन हार खाइरहेको छ।’ अन्ततः ऊ ‘केयर गिभर’ को ट्याग भिर्दै इजरायल हान्निएकी थिई।  ‘अहिलेसम्म त केही बिग्रेको छैन। यताको चिन्ता छैन। हरपल मन त्यतै डुलिरहन्छ। छोरीलाई पुरा अवधि स्तनपान गराउन सकिन। आफ्नी आमाका रसिला दुधे स्तन चुस्न आँ गरिरहेकी उसको मुखमा तितेपाती कोचिदिएँ मैले। आधारभूत बालअधिकार समेत उपभोग गर्न पाइन उसले, मेरै कारणले। डर लागिरहन्छ, मलाई भोलि के भन्ली उसले?’

    शिव अर्याल

  • इन्गेजमेन्ट इन्गेजमेन्ट

    अव त्यसपछि मैल बोल्ने केही देखिन, मस्तिष्कमा शुन्यता छायो। तै पनि अन्तिम प्रयत्न गर्दै भनेँ, ‘हेर त्यसो नभन, म त बर्वाद हुन्छु, कसैको अगाडि मुख देखाउनलायक हुन्न, म त मरे पनि हुन्छ। तिम्रो पनि भविष्य ड्यामेज हुन्छ, के सोचेर यस्तो निर्णय गर्यौ?'

    लक्ष्मण अधिकारी

  • बाटो विराएको रात बाटो विराएको रात

    सहमति कोठामै बसिरहन्छे। उ तयार हुदै होली भनेर आफ्नै कामधन्दामा व्यस्त हुन्छन् आमा, भाउजू । साँझ हसिलो मुहार लिएर आइपुग्छ आग्रह। भाउजू आग्रहलाई चिया दिएर भान्सामै लाग्छिन निरन्तर। आमा सहमतिको ढोका ढकढक्याउन थाल्छिन्। निकै बेर बोलाउदा पनि ढोका खोल्दिन सहमति, न त कुनै प्रतिउत्तर नै दिन्छे। आमाको मनमा डर र शंका मडारिन थाल्छ र अतालिदै घरका सबैलाई बोलाउछिन्।

    सञ्जीव थापा

पाठक विचार

  • गगन थापा र विश्वप्रकाशहरुलाई चिठ्ठी !

    क्षमा गर्नुहोला, म कांग्रेसको सदस्य भएका कारण कांग्रेसको गर्विलो इतिहास र शक्तिशाली बर्तमानको विषयमा निश्चय पनि अनभिज्ञ छैन। सँगै देशको समृद्ध भविश्यको राजमार्ग आजको विद्यमान कांग्रेसको काम गर्ने सोच र शैलीले सुनिश्चित गर्न सक्दैन भन्ने कुरामा पनि अनभिज्ञ छैन। नेतृत्वका लक्ष्यहरु सधै आफू केन्द्रित मात्र छन्। सत्ता र शक्ति जोगाउन मात्र नेतृत्वको प्राथमिकताको विषय बन्छ। नेतृत्वसँग न इमान–जमान छ, न विधि र प्रकृया छ, न सपना र कल्पनाशिलता, न समस्याहरुको समाधान गर्नसक्ने कार्यकौशलता छ। त्यसैले महोदयहरु, मेरा अघि देश फेर्नका लागि भनेर कांग्रेस फेरिन्छ कि फेरिदैन भन्ने प्रश्न खडा भएको छ।

    चन्द्र के.सी.

  • भारतीय प्रहरीको गोलीले नेपाली मारिँदा साझा बसमा आगो किन?

    नेपालमा हुने बन्द हड्तालका कार्यक्रममा धेरैजसो आगजनी र तोडफोडका कार्यक्रम सम्भवत: विप्लवले नै आयोजना गरेका बन्दमा हुने गर्छन्। त्यसमा पनि धेरै नोक्सानी मजदुर वर्गले नै खेप्नुपरेको देखिन्छ। चालकलाई ट्याक्सी भित्रै राखेर बाहिरबाट आगो लगाइएका घट्ना समेत हामीले यस्ता बन्द हड्तालमा देखिसकेका छौँ। ती घटनासम्म त मैले पनि  केही लेखिनँ। माओवादी जनयुद्धको समयमा यस्ता आगजनीका घट्ना धेरै देखिएकाले पनि स्वभाविकै ठानियो।

    कृष्णप्रसाद शर्मा

लोकप्रिय

सिफारिस

सूचनापाटी

छापाबाट