बदलाको रङपानी

  • Get News Alerts

united
tata

बाल्यकालको समय इटहरीमा हरसालको होलीलाई उत्सवमय बनाइयो। तर ती होलीका सबै सम्झना धुमील भइसके। खास एउटा घटना भने याद छ। तर ती घटनामा संलग्न पात्रहरुका अनुहार धमिला भइसकेका छन्। कुन साल हो भन्ने पनि ठ्याक्क थाहा छैन। तर घटना थाहा छ किनकि, त्यो घटनामा एक किशोरीहरुको जत्थाले होलीको नाममा मेरो आक्रोशको ‘ब्यारोमिटर’ ह्वात्तै बढाई दिएका थिए।

सायद, म त्यो बेला १०, ११ बर्ष जतिको थिएँ। त्योताका होली खेल्दा हाम्रा लागि बनेका केही अघोषित नियमहरु थिए। नचिनेका मान्छेलाई रङ नदल्ने। आफ्नोे क्षेत्र वा टोलभन्दा टाढा होली खेल्न नजाने अनि थोत्रो कपडा लगाएर होली खेल्ने। ताकि, रङ लागेको कपडालाई धुनुको सट्टा सिधै मिल्काउन पाइयोस्। एकाध बदमासी गरिन्थ्यो। तर, त्यो अक्षम्य हुँदैन थिए। विशेषगरि बेलुनमा रङपानी भरिन्थ्यो अनि गुडिरहेको गाडीमा प्रहार गरिन्थ्यो। अक्सर हरेक गाडी त्यो दिन सिसा लगाएर गुड्थे। अनि हाम्रो हरेक प्रहार असफल प्रयास हुन्थ्यो। तर ट्रयाक्टर हाम्रा लागि उपयुक्त साधन हुन्थ्यो। त्यसमा हाम्रो प्रहारलाई छेक्ने कुनै साधन हुँदैन थियो। त्यसैले ट्रयाक्टर आइरहेको देखियो भने असाध्यै खुसी हुन्थ्यौं। तर त्यो समय धेरै कम मात्रामा ट्रयाक्टर गुड्थे।

अघोषित नियममा बसेर, अघोषित उद्देश्य पुर्ती गर्दै हाम्रो टोलका केटाकेटीले त्यो दिन पनि होली मनायो। एक–अर्कालाई रङ दलियो। हल्ला गर्दै टोल वरिपरि घुमियो। अनि रङपानीले भरिएको बेलुनले गुडिरहेको गाडीमा हानियो। एवंरितले एक बजेतिर सबै आ—आफ्नोे घर लागियो। आजकल त यी सबै साथीहरु कता—कता पुगिसके। एकाध साथी भने भर्चुअल दुनियाँमा भेटिएका छन्। भौतिक रुपमा शशरीर भेट नभएको त दुई दशक नै हुन लाग्यो।

म बस्ने घर टाँड परेको थियो। काठमा खम्बामा ठडिएको त्यो घरमुनि भाग खुल्ला थियो। माथि भने बाँसको टाँटीमाथि सिमेन्ट पलास्टर गरिएको थियो। छानो जस्ताले छाइएको थियो। दिनको दुई बजेतिर होली खेलेर म कोठामा आइपुगेँ। फुपू कतै आफन्तको घर जानु भएको थियो क्यारे। घरमा कोही थिएनन्। पहिले फेर्ने कपडाको जोहो गरेँ। त्यसपछि भान्सामा छिरेर प्लास्टिकको बाल्टिन र जग लिएर भ¥याङ ओर्लिएँ। घरको थोरै उत्तर दिशामा चापाकल थियो। त्यसको पनि उत्तरतिर तर नजिकै शौचालय र स्नानगृह थियो। सधैँ म स्थानगृहमै नुहाउँथेँ। तर आज शरीरमा रङ दलिएको हुनाले एक बाल्टी पानीले नुहाउन पुग्दैन थियो। पटक पटक पानी बोकेर स्नानगृह पु¥याउन गाह्रो थियो। त्यसकारण चापाकलकै छेउमा उभिएर नुहाउन थालेँ। साबुनले मिची मिची रङ पखालेँ। अब शरीरबाट सबै रङ पखालियो भनेपछि कपडा फेर्न भने स्नानगृह छिरेँ। कपडा फेरेर बाहिर आए अनि रङ लागेको थोत्रो कपडालाई स्नानगृह पछाडिको खाली जग्गामा फ्याँकिदिएँ।

त्यसपछि कोठामा जाने क्रममा भ¥याङछेउ नपुग्दै १५, १६ वर्षीया तीन जना केटीहरु देखिए। उनीहरुको नाम थाहा थिएन। खासमा उनीहरु रेणुका दिदीका साथीहरु थिए। रेणुका दिदी अगाडिपट्टि भाडामा बसेर होटल चलाउँथिन्। होटल चलाउने कामचाहिँ रेणुका दिदीको आमाले गर्थिन्। रेणुका दिदीचाहिँ कक्षा नौ तिर पढ्थिन् क्यारे। ती केटीहरु रेणुका दिदीका साथीहरु थिए जो कहिलेकाही त्यहाँ आइरहन्थे। रेणुका दिदीको भाइ पनि थियो, प्रवीण। ऊ पनि नौ कक्षामा पढ्थ्यो।

ती किशोरीहरु रेणुका दिदीलाई भेट्न आइरहेका थिए, जो सधैँ हाम्रो घरको आँगन भएर अघि बढ्थे। उनीहरुले हात र गालाभरि रङ पोतेका थिए। मलाई देखेपछि उनीहरुले रङ लगाइदिन खोजे।
‘रङ नलगाई दिनु है, म नुहाईसकेको’, मैले हातमा बाल्टी लिएर बोलेँ।

‘त्यसो भनेर काँ हुन्छ’ घोडाको जस्तो थोरै कपाल अडाडि पारेकी एउटी केटीले भनी, जसलाई हामी हाम्रो भाषामा ‘घोँडेपौस’ भन्थ्यौँ।

मलाई लाग्यो यिनीहरुले मलाई रङ नलगाइ छोड्दैनन्। तर म त अब होली नखेल्ने भनेर नुहाइसकेको थिएँ। त्यसैले उनीहरुबाट बच्न बाल्टीन छोडेर भागेँ। तर उत्तरतिर पर्खाल र पश्चिमतिर अर्काको घर भएकोले भाग्ने ठाउँ थिएन। पुर्वतिर उनीहरुले छेकेका थिए। म थोरै दक्षिण भागेर फेरि भ¥याङछेउ आइपुगेँ। म जसरी पनि कोठातिर भाग्ने प्रयास गरिरहेको थिएँ। तर भ¥याङको पहिलो खुड्किलो चढ्दाचढ्दै एउटी केटीले मलाई च्याप्प समाइहाली। मैले बल गरे तर आफूभन्दा पाँच, छ वर्ष बढी उमेरकी केटीको हात छुटाउन सकिन। एकैछिनमा बाँकी दुइटी केटीहरु पनि आए। अब म निरीह भएँ। उनीहरुले मलाई च्याप्प समाएर पालैपालो रङ दलिदिए। अलिअलि कपडामा पनि दलिदिए। अझ एउटी त अघि मैले आँगनको बीचैमा छाडेको बाल्टिन उठाएर चापाकलतिर लागी। त्यतिन्जेल बाँकी दुई जनाले मलाई समाएर राखे। बाल्टिनभरि पानी आइपुग्यो। एउटीले मिनिस्कर्टको गोजीमा रङ बोकेकी रहिछ। निकालेर बाल्टिीको पानीमा घोली अनि मेरो टाउकोबाट खन्याइदिई। त्यसरी म बबुरोमाथि तीन जना किशोरीले होली मनाए।

उनीहरु गलल हाँस्दै रेणुका दिदी भएतिर बढे। तर रेणुका दिदीले यो सबै घटना भएको देखिनन्। सायद देख्थिन् त हुन दिने थिइनन्। म रिसले चुर भएर एकैछिन त्यहीँ बसेँ। पछि उठेर कोठामा आएँ। एक जोर कपडा बोकेर फेरि नुहाउने ठाउँमा पुगे। तर यसपाली नुहाउन पहिले जस्तो समय लागेन। नुहाएपछि रङ लागेको कपडा धोएँ। धोएको कपडा बोकेर आफु बस्ने टाढे घर उक्लिएँ। घरको अगाडिपट्टि बरन्डामा कपडा सुकाउँदै थिए, त्यही बेला अघिको किशोरी ग्याङको अट्टहास सुनियो। त्यो अट्टहासमा रेणुका दिदीको आवाज पनि मिसीएको थियो। म भने तिनीहरुको अट्टहास सुनेर भित्रभित्रै चिढिएँ।
म त्यसपछि लुकिछिपी वस्तुस्थितिको अवलोकनमा निस्किएँ। उनीहरु सबै अघिझैँ रंगिएका थिए। तर रेणुका दिदीले रङ लगाएकी थिइनन्। रेणुका दिदीले रङ नलगाउनुमा मलाई कुनै चासो पनि थिएन। तर ती तीनजना केटीले रेणुका दिदीलाई चाहिँ जबरजस्ती गरेनछन् भने अनुमान लगाएँ। यो कुराले यिनीहरुले ममाथि मात्र जबरजस्ती गरे भन्ने लाग्यो। अनि फेरि मेरो रिसको पारो चढ्यो।

‘मलाई मात्र जबरजस्ती रङ लगाइदिने?’ म भित्रभित्रै मुर्मुरिएँ।

म त्यहाँबाट फर्किएँ। उनीहरु गफमा मस्त थिए। म त्यहाँ पुगेको र फर्केको केही थाहा पाएनन्। सिधै घर आएपछि फुपूको कोठा हेरेँ। कोठामा ताल्चा लगाउनु भएको थिएन। खराब नियत राखेर फुपूको कोठा छिरेँ। फुपू सिरानीमुनि पैसा राख्नुहुन्थ्यो। मैले त्यहाँबाट एक रुपैयाँको थोत्रो नोट निकालेँ। वास्वतमा यो चोरी काम थियो। चोरीको रकम लिएर अगाडिको किराना पसल पुगेँ अनि धुलो रङ किने। फर्केर रङको धुलो जगमा खन्याए अनि चापाकल पेलेर जग भरे। त्यसपछि म लुक्दैलुक्दै किशोरी ग्याङ भएतिर गएँ। यसपाली पुग्दा उनीहरु ताली बजाएर हिन्दी फिल्मको गीत गाउँदै थिए।

मैले एउटीलाई ताकेर रङपानी पानी छ्यापेँ। त्यो केटी त मज्जैले भिजी। बाँकी सबैलाई रङपानीको छिटा प¥यो। त्यो रङपानी रेणुका दिदीलाई पनि प¥यो। सबैले मलाई हेरे। म बदला भावमा अगाडि उभिएको थिएँ, जसले सबभन्दा बढी आक्रोशित रेणुका दिदीलाई बनायो।

‘तँ भानेलाई, पख् त’, रेणुका दिदी कड्किँदै आइन्।

पछिपछि अरु पनि तम्सिँदै थिए। म मर्छु, बाँच्छु नभनी त्यहाँबाट भागेँ।

भ¥याङ उक्लने काम पनि हतारमै भयो। सायद, त्यति हतारमा मैले त्यो भन्दा पहिले कहिल्यै भ¥याङ उक्लिएको थिइनँ। कोठामा छिरेर ढोकाको चुकुल लगाएँ। अनि पूर्वपट्टिको झ्याल खोलेँ, जहाँबाट रेणुका दिदी बस्ने घर देखिन्थ्यो। झ्यालबाट नियालेँ तर उनीहरुको गतिविधि देखिएन। ममाथि रिस पोखिरहेकी रेणुका दिदीको आवाज भने सुनेँ।

म भने बदला लिन पाएकोमा मनमनै खुसी थिए। त्यो बेला सानो भएकोले मात्र। सायद म ठूलो भएको भए, त्यो दिन जगको सट्टा ठूलो बाल्टिनमा रङपानी बोकेर जान्थेँ। अनि एउटीको सट्टा तीन वटीलाई नै निथ्रुक्क पारिदिन्थेँ।

Hyundai
nic asia

प्रतिकृया दिनुहोस

बिज्ञापन

mahindra

विचार

Hyundai

किनमेल

vianet

ग्लोबल

कला

अंग्रेजी संस्करणबाट

ब्लग

  • नेपाली फोटोपत्रकारिताका बारेमा मेरो कुरा नेपाली फोटोपत्रकारिताका बारेमा मेरो कुरा

    नेपाली फोटोपत्रकारिता भनेजस्तै विकास र उन्नति नहुनुमा नेपाली फोटो पत्रकारहरुले जति सुन्दर तस्बिर कैद गर्छन् त्यस्तै अनुरुपमा फोटो क्याप्सन (फोटो विवरण) नलेखेर हो। उनीहरुलाई लाग्छ कि लेख्नु भनेको लेखक पत्रकारहरुको काम हो। त्यसैले त्यो लेखाइ गलत भैदिन्छ जब क्याप्सन लेखकले फोटोपत्रकारको नजरले हेर्न सक्दैन।

    दीपेन्द्र बज्राचार्य

  • काठमाडौंमा म कसलाई मतदान गरौं काठमाडौंमा म कसलाई मतदान गरौं

    काठमाडौं! आफैं भित्र के छ? अवस्य नै धेरै छ। काठमाडौं मेरो लागि धेरै हो। यसलार्इ राम्रो बनाउन प्रतिज्ञा गर्ने र परिवर्तनका सम्वाहक बन्न खोज्ने मानिसहरूका लागि पनि यही नै सत्य हो, कुनै पनि व्यक्तिका लागि उसको नाम नै सबैथोक हो। काठमाडौंका लागि त्यो अझ बढी हो। तपाईँ आफूलार्इ विवेकशिल वा एमाले, काँग्रेस, माओवादी, साझा, हाम्रो यो वा त्यो अन्य दर्जनौं नामले पुकार्नुहोस्, के तपाईँको काठमाडौं वास्तवमै मेरो भन्दा फरक छ? तिनीहरू भन्छन् कि युवाहरू तेज, लचिलो र दिन चाहने हुन्छन्। तर नेपालका नयाँ राजनीतिक पार्टीहरूलार्इ के भएको छ, मलार्इ थाहा छैन । कुनै पनि नयाँ राजनीतिक पार्टीसँग जित्नका लागि चाहिने कोष, युवाहरूको सहयोग, अनुभव जस्ता सबै कुराहरू पर्याप्त छैनन्। के हामी सबै मिलेर एउटा समूह बनाउन सक्तैनौं जहाँ हामीसँग पर्याप्त कोष, कार्यान्वयन गर्न सक्ने युवाशक्ति र बौद्धिक वार्ताकारले भरिपूर्ण रहुन् अनि त्यहाँ उत्कृष्ठताका लागि फरक हुन सक्छ।

    सुमना श्रेष्ठ

  • फेसबुकमा मात्र हैन, आमालाई मनमा पनि सजाउने कि? फेसबुकमा मात्र हैन, आमालाई मनमा पनि सजाउने कि?

    यसको अर्थ यो नमानौं कि आमाको फोटो फेसबुकमा राख्न पनि नपाउने? पक्कै पनि पाउने। तर आफूले आमालाई कतिको माया गर्छु, बिरामी पर्दा कतिको हेरचाह गर्छु, बृद्ध अवस्थामा कतिको माया र स्नेह गरेँ, आमालाई मिठो मसिनो खान दिएँ कि दिईन लगायतका कुराहरु ख्याल गरेका छौं? एकपटक स्मरण गरौं, हामीमध्ये कतिले फेसबुकमा धेरै खाले ‘क्याप्सन’ सहित तस्बिर राखेका आमाहरु कति बृद्धाश्रममा होलान्, कति खान नपाएर रत्नपार्कमा हात फैलाउन बाध्य होलान्, कति उपचार खर्च नभएर अस्पतालमा जीवन र मृत्युको दोँसाधमा लडिरहेका होलान्।

    गोबिन्द मरासिनी

साहित्यपाटी

  • आमा आमा

    रगतको थोपा थोपा सिन्चित गरेर  आफू भित्र लुकायौ  शारीरिक परिवर्तनसँगै  जाग्राम बसेका  मातृ उमंगहरु  दिन अनि महिना गन्दै...

    मिरा प्रसाई

  • माता तिर्थ औँसी माता तिर्थ औँसी

    लंके दिनभर र्याली र भाषणमा ब्यस्त रह्यो। साँझपख लखतरान परेर पार्टी कार्यलय पुग्यो। कार्यालयको वाइफाइ अटो-कनेक्ट हुनासाथ मोबाइलमा नोटिफिकेसन बज्न थाल्यो। उसले फेसबुक खोलेर हेर्यो। ओहो! आज त आमाको मुख हेर्ने दिन पो रहेछ। आफुसँग दिनभर सँगै हिंडेका मने, रिखे र यामेले फेसबुकमा आमाको फोटो राखेको देखेर ऊ चित खायो। उसले सोच्यो- 'कुन बेला फुर्सद पाएछन यिनेरुले? अनी कहाँको वाइफाइ पाएछन?'

    सन्तोष पौड्याल

  • र, एउटा एस्ट्रे र, एउटा एस्ट्रे

    निभाउँछु उही एस्ट्रेमा ठुटो चुरोट
    र, प्रश्न गर्छु आफैलाई
    मनभित्र एकान्तमा कतै किन चिच्याउँदैछ बच्चु कैलाश?
    ‘टाढा टाढा जानु छ साथी, एकफेर हाँसीदेऊ’

    भोलि त सबेरै छोडेर जानु छ।

    सौरभ कार्की

पाठक विचार

  • किशोर थापाजीलाई खुलापत्र

    राजनितिमा भर्खर प्रवेश गरेकी रन्जुलाई मेयर पदमा निर्वाचित गराएर उनीलाई मार्गदर्शन गर्ने भूमिकामा तपाई रहनु भयो भने निश्चय नै नेपालको राजनैतिक इतिहासमा यो एउटा नयाँ प्रयोग हुनेछ। अरुले पनि यसबाट पाठ सिक्ने छन्। नयाँ पुस्तालाई राजनितिमा स्थान दिन यो कोशेढुंगा साबित हुनेछ। मलाई के पनि विश्वास छ भने वैकल्पिक राजनैतिक शक्ति खोजिरहेका काठमाण्डौबासीहरुले तपाईहरुलाई अवश्य विजय गराउने छन्।

    डा. शैलेन्द्र सिग्देल

  • नयाँ वर्ष प्रण

    रित्तो बोतल र खाली शिशाहरूले सामुहिक आत्महत्या गरे। ऊ परऽऽको एक कुनामा हेर त? एक थुप्रो लासहरू जस्तै डंगुर लडिराछ।   चीत्कार तिरस्कार अपहेलना बित...

    इन्द्र थेगिम

लोकप्रिय

सिफारिस

सूचनापाटी

छापाबाट